Yazar: grapefultravelers

Çal Bağ Yolu: Türkiye’nin Saklı Şarap Rotası

Bu blogu ilk açtığımız dönemde, Çal Bağ Yolu Türkiye’nin en yeni şarap rotasıydı. Daha sonra Lidya Antik Bağ Rotası da açıldı, yani artık en yenisi değil; ancak keşfedilecek en heyecan verici şarap yolculuklarından biri olmaya devam ediyor.

Çal Bağ Yolu 2022 yılında kuruldu; ancak bölgenin şarap tarihi antik çağlara kadar uzanıyor. Bölge, Türkiye’nin şarap üretiminin %40’ını ve üzüm yetiştiriciliğinin %20’sini karşılıyor. Üzüm bağları, bölgenin doğal peyzajına hakim. Rota boyunca hem yeni kurulan şarap evleri hem de üçüncü nesil aile işletmeleri bulabilirsiniz. Burada üreticiler, geleneksel ve modern şarap yapım tekniklerini bir arada kullanıyor. Şarap evleri hem yerli hem de uluslararası üzüm çeşitlerini kullanıyor, ancak bir tanesi gerçekten özel. Bölge, uzun yıllar göz ardı edilmiş ama şimdi yeniden itibar ve tanınırlık kazanan kendine özgü bir yerel üzüm çeşidine sahip: Çal Karası. ‘Çal’ın siyah üzümü’ anlamına gelen Çal Karası’nın, şarap üreticisi Seyit Karagözoğlu‘nun çabaları sayesinde, Yunanistan Girit’teki Liatiko ile genetik olarak aynı olduğu bilimsel olarak kanıtlandı. Bu keşif, Türk ve Yunan şarap üreticileri arasında yeni bir bağ oluşturabilir.

Rotanın bir diğer önemli noktası, hem antik kentleri hem de doğal güzellikleri barındırması; dolayısıyla hepsini keşfetmek için bir gün yeterli değil. Farklı mevsimlerde yaptığımız birkaç ziyaretin ardından, tüm deneyimlerimizi paylaşmak için buradayız. Keyifli okumalar!

Zoraki perspektif: Çal versiyonu. Gülfiye Gandalf, Özgür Frodo 🙂

Gezimizi hem şarap evlerini hem de turistik noktaları kapsayacak şekilde planladık (Google Haritalar’a eklemek için tıklayın).

Çal Bağ Yolu
Kaynak: https://www.calbagyolu.com/calbagyolu

Küp Şarapçılık

Küp, rotadaki en büyük olduğu kadar en eski üretici. Üretimi sofra şaraplarından premium şaraplara kadar uzanıyor ve aynı zamanda mükemmel meyve şarapları da sunuyor. 1950’lerde kurulan Küp, şu anda ailenin ikinci ve üçüncü nesilleri tarafından birlikte yönetiliyor.

Tadında Dünya ekibi Küp’te, sahipleriyle birlikte
Küp Şarapçılık’ın kurucusunun mozaik portresi

Küp’ün aynı alanda hem tarihi bir şarap üretim binası hem de modern, teknolojik donanımlı bir binası bulunuyor. Şarap tadımı öncesinde eski şarap fabrikasını gezmeniz şiddetle tavsiye edilir, çünkü bina Türkiye’de mimari açıdan benzersiz. Ziyaretçiler şarap tadımı yapabilir ve doğrudan şişe satın alabilir, ancak bizim deneyimimiz gerçekten özeldi. Şarap tadım grubumuz Tadında Dünya ile yaptığımız ziyarette, bize özel bir tadım seti sunuldu: Epic serisinin 2013’ten 2021’e kadar olan vintage’larını kapsayan dikey bir tadım. Bu fırsata sahip olmak bizi çok sevindirdi; eğitici ve keşfe dayalı bir deneyimdi. Ne de olsa her şarap evinde bu tür kütüphane şaraplarını tatmak mümkün olmuyor. Favori vintage’larımız 2013 ve 2016 oldu. Her iki yıl da mükemmel yetiştirme sezonlarına sahipti ve bu kalite şaraplara açıkça yansımış. Detaylı tadım notları ‘Favori Şaraplar’ bölümünde bulunabilir.

Lermonos Wines

Lermonos, rotadaki en yeni üreticilerden biri olup gücünü kadın liderliğinden alıyor. Rotada yerel lezzetler sunan ilk restorana sahip ve hem bağlara bakan güzel bir açık terası hem de samimi bir iç mekanı var. Son zamanlarda Lermonos bir misafirhane işletmeye başlayarak rotadaki ilk konaklama tesisi oldu.

Lermonos, hem yerli hem de uluslararası üzüm çeşitlerinden şarap üretiyor. Favorilerimizden biri, güzel bir bölgesel karakter sergileyen Sauvignon Blanc; tadım notları ‘Favori Şaraplar’ bölümünde bulunabilir.

Erdel Şarapçılık

Erdel Şarapçılık, eski adıyla Hancılar (İngilizce’de ‘innkeepers’) olan Hançalar köyünde yer alıyor; bu da bölgenin tarihsel köklerini yansıtıyor. 2000’li yıllarda kurulan şarap evi, köyde daha fazla istihdam fırsatı yaratmayı hedefliyor. Erdel, rotadaki ikinci büyük üretici olup sofra şaraplarından meyve şaraplarına kadar geniş bir ürün yelpazesi sunuyor. Şarap evi aynı zamanda yeni bir fine-dining restoran açma sürecinde ve bu, rota için önemli bir katkı olacak. Restoranın ilk konukları olma şansını yakaladık ve lezzetli yemeklerin şaraplarla eşleştirilmesinin tadını çıkardık.

Kuzubağ Şarapçılık

Sizleri rotanın en genç üreticisi, bir aile bağı olan Kuzubağ ile tanıştıralım. Yeni kurulmuş olmasına rağmen, şarap evi yerli üzüm çeşitlerini kullanarak yüksek kaliteli şaraplar ve deneysel seriler üretmeye kendini adamış durumda. Özellikle Çal Karası üzerine özel bir odağı var; bu benzersiz üzümün blanc de noir, kırmızı ve tatlı versiyonlarını üretiyor. Ziyaretimiz sırasında hepsini tatma fırsatı bulduk.

Kuzubağ, bağının tam ortasında konumlanmış olup tadım alanına muhteşem bir manzara sunuyor. Şanslıysanız, inanılmaz bir gün batımını izlerken bir kadeh şarabın tadını çıkarabilirsiniz. Bu şarap evinden pek çok favori şarabımız var; tadım notları ‘Favori Şaraplar’ bölümünde bulunabilir.

Genel Değerlendirmeler ve Notlar

  • Teknik olarak tüm şarap evlerini tek günde ziyaret etmek mümkün olsa da, bölgede en az bir gece konaklamanızı öneririz. Bu, tadımların keyfini çıkarmak ve bölgenin tarihi ve turistik yerlerini keşfetmek için daha fazla zaman tanır. Yakın çevredeki konaklama seçenekleri hâlâ sınırlı olsa da, Denizli/Pamukkale’ye yakınlığı (yaklaşık 40 dakika) günübirlik gezileri mümkün kılıyor.
  • Lermonos ve Erdel’de yemek seçenekleri mevcut; burada tadımları öğle veya akşam yemeğiyle birleştirebilirsiniz. Diğer iki üreticide yemek servisi peynir tabakları ve küçük atıştırmalıklarla sınırlı. Kuzubağ, önceden rezervasyon yapmanız halinde öğle yemeği seçeneği sunuyor.
  • Özellikle ilkbahar ve yaz hafta sonlarında şarap evleri oldukça kalabalık olabiliyor. Hayal kırıklığına uğramamak için mutlaka önceden rezervasyon yaptırın.
  • Bölgede toplu taşıma ile ulaşım mümkün olmadığından, uçakla geliyorsanız araç kiralamanızı kesinlikle tavsiye ediyoruz.
  • Ek sorularınız için rotanın sosyal medya kanalları üzerinden iletişime geçebilirsiniz; son derece yardımseverler.

Favori Şaraplar

Bu şaraplar, son iki yılda bağ yolu gezilerimizden ve eve getirdiklerimizden en yüksek puanları alan şişelerden bir seçki. Bu nedenle tadım tarihleri de göz önünde bulundurulmalı.

  1. 2013 Küp Chardonnay Epic – Türkiye, Batı Anadolu, Denizli, Bekilli (31/8/2025)
    31.08.2025 tarihinde Küp Tadım Alanı’nda gerçekleştirilen Dikey Tadım’da Tadında Dünya Ekibi tarafından karşılaştırmalı olarak tadıldı.
    Burunda; fındıklı kek, kavrulmuş badem, marzipan, yabani mantar. Damakta oldukça tuzlu, badem, karamel krokan, ayva. 2013 olmasına rağmen hâlâ çok canlı, yüksek asidite, keskin. Daha olgun meyve bekleniyordu ama şaşırtıcı derecede genç. Kör tadımda 2013 olarak tanımlanamaz.
    Dengeli, yüksek aromatik yoğunluk, çok katmanlı, uzun bitiş. Mevcut hali çok şaşırtıcı. Bebek bisküvisi, ayva tatlısı ve pralin fındığa doğru açıldı. Bir saat sonra mükemmel hale geldi. (94 puan)
  2. 2016 Küp Shiraz Epic – Türkiye, Batı Anadolu, Denizli, Bekilli (31/8/2025)
    31.08.2025 tarihinde Küp Tadım Alanı’nda gerçekleştirilen Dikey Tadım’da Tadında Dünya Ekibi tarafından karşılaştırmalı olarak tadıldı.
    Burunda; güzel bir meyvemsilik, yoğun siyah meyveler, yaban mersini, böğürtlen, yumuşamış meşe dokunuşu, baharatlarla birlikte varietal karakter güzel bir şekilde mevcut, menekşe. Damakta yüksek aromatik yoğunluk, tatlar ağızda patlıyor. Uzun bitiş. Hâlâ tersiyer notlar yok, şu an çok keyifli, hâlâ yaşlanabilir.
    Dengeli, yüksek yoğunluk, uzun bitiş, orta kompleksite. (92 puan)
  3. 2023 Kuzubağ Merlot Hür Amfora Çal – Türkiye, Batı Anadolu, Denizli (24/8/2025)
    Koyu kırmızı renk. Burunda kuru üzüm, kuru vişne, meyan kökü, kırmızı biber ve yaban mersini, yüksek aromatik yoğunlukla. Damakta tanenler çok güçlü ama zarif, dolgun gövdeli, orta+ bitiş. Kahve çekirdeği, bitter çikolata ve güzel amfora kaynaklı aromalar ortaya çıkıyor, vişne baskın.
    İçmesi çok keyifli, dolgun gövdeli ve yüksek yaşlanma potansiyeline sahip. (92 puan)
  4. 2022 Kuzubağ Merlot Çal – Türkiye, Batı Anadolu, Denizli (31/8/2025)
    Burunda; tütün, kurutulmuş et, kuru erik, incir, olgun meyveler, hızlıca gelişmiş bazı aromalar, hafif hayvansal notlar ama hoş olmayan değil. Damakta orta+ asidite, tanenler çok pürüzsüz, orta gövde, orta+ bitiş. Meyvemsilik çok güzel, dengeli, aromatik profil oturmuş, iyi yaşlanma potansiyeli. (92 puan)
  5. 2022 Kuzubağ Sultaniye Hür – Türkiye, Batı Anadolu, Denizli (19/1/2025)
    Kuzubağ, bölgede en yaygın yetiştirilen çekirdeksiz üzüm olan Sultaniye’den, geç hasat kapsamında asma üzerinde kurutma tekniğini kullanarak ilk kez yarı tatlı şarap üretimini denedi.
    Renk soluk limon. Tortu yok. Orta bacaklar. Burunda petrol, karanfil, ayva (pişmiş), armut notları ve hafif meşelenmiş beyaz şarap-vanilya ile başka bir tatlı odunsu aroma ve armut var. Hem burunda hem damakta meşeden gelen fındık var. Damak oldukça zarif, hafif bir tatlı şarap ekşiliği var. Yüksek asidite. Yağ gibi akıyor. Orta gövde, orta-uzun bitiş. Damaktaki tat yoğunluğu biraz düşük hissettiriyor ama yaşlanmayla önemli ölçüde gelişme potansiyeline sahip. Damak dengeli ve tatlılık bunaltıcı değil. Yaşla nasıl gelişeceğine dair büyük merak uyandırıyor. Harika şarap! (92 puan)
  6. 2024 Lermonos Sauvignon Blanc Rindera – Türkiye, Batı Anadolu, Denizli (2/9/2025)
    Burunda; hafif bitkisel, kuşkonmaz, kekik, biberiye, çörek otu, hafif çimen, az çiçeksilik. Damakta yüksek asidite, orta+ aromatik yoğunluk, orta bitiş. Hafif tuzluluk. Önceki yıllara kıyasla maya baskın aromalar gerilemiş, üzümün varietal karakteri daha fazla öne çıkmış, daha bitkisel bir SB tarzı.
    Dengeli, orta aromatik yoğunluk, orta bitiş, kompleksite yok. (90 puan)
  7. 2016 Hançalar Öküzgözü – Syrah – Türkiye, Batı Anadolu, Denizli (15/1/2025)
    Hançalar, ağırlıklı olarak 5 yıldızlı oteller için sofra şarapları üreten Erdel Şarapçılık’ın alt markası. Ancak bu alt marka kendi yolunu çizmiş. Bu şarap gerçekten kompleks bir yapıya sahip, iyi yaşlanmış ve damakta çok zengin. Daha fazla yaşlanma potansiyeli yok ama bugün içmek için mükemmel.
    Şarap yakut-tuğla renginde. Gözyaşları yavaş. Şişede hafif tortu var. Burunda kara biber, böğürtlen, kuru üzüm, çakmaktaşı, toz, orman tabanı, vanilya, kahve ve etsi kokular. Damakta kara biber, etsi, böğürtlen, orman tabanı, espresso ve siyah kiraz. Gövde orta. Şarap saten gibi bir dokuya sahip. Bitiş orta. Asidite yüksek. Tanenler orta ve yumuşamış ama dengeli. (91 puan)

Bonus Olanlar

Bunlar meyve şarapları olduğu için standart puanlama sisteminin dışında bırakıldı. Ancak uzun yıllardır keyifle tükettiğimiz için tavsiyelerimizden çıkarmak istemedik.

  1. Küp Vişne Likör Şarabı: %100 vişne, kendi şekerinden gelen %8-9 alkol ve dışarıdan eklenen %10 alkol. Fortifiye tarzda üretilmiş. Yüksek gövde, yüksek alkol. En iyi kışın, özellikle soğuk gecelerde veya yılbaşı partisinde tüketilebilir. Ayrıca tatlılarla, özellikle brownie ve cheesecake ile iyi eşleşir.
  2. Küp Nar Şarabı: %100 nar. %8 alkol. Düşük gövde, biraz tatlı ama aynı zamanda ekşi, nardan gelen. Havuz partisiyle iyi eşleşen harika bir yaz şarabı, soğuk servis edilmesi daha iyi.

Turistik Yerler

Bağları keşfettikten sonra bu harika tarihi mekanları ve turistik noktaları da ziyaret edebilirsiniz.

Pamukkale & Hierapolis

Pamukkale, yerel halk tarafından sıklıkla dünyanın 8. harikası olarak anılır ve pek çoğu gerçekten öyle olduğuna inanır. Resmi olarak durum böyle olmasa da, böyle bir unvanı kolayca hak edebilecek eşsiz bir doğal güzelliktir.

UNESCO koruması altındaki bu bölge, Pamukkale’nin doğal harikalarını Hierapolis’in antik kalıntılarıyla birleştiriyor. Düzgün bir şekilde keşfetmek için en az yarım gün ayırmalısınız. Antik bir havuzda yüzebileceğiniz Kleopatra Havuzları da var; efsaneye göre Kleopatra güzelliği için burada yüzmüştür. Ayrıca antik dönemde şarap yapımında kullanılan amforaları da görebilirsiniz.

Rotada mutlaka görülmesi gereken bir durak. Daha fazla bilgi için: https://whc.unesco.org/en/list/485/

Laodikya

Keşfedilecek pek çok alanı olan çok büyük bir antik kent. Ziyaretiniz için en az iki saat ayırmalısınız. Pamukkale ve Hierapolis gezisiyle kolayca birleştirilebilir. Gölge sağlayacak ağaç olmadığından şapka takmanız kesinlikle tavsiye edilir. Daha fazla bilgi için: https://denizli.ktb.gov.tr/EN-251394/laodikeia-ancient-city.html

Kısık Kanyonu

Gizli bir nokta ve ziyareti ücretsiz. Hiçbir tabela yok, bu yüzden kanyonu bulmak zor. İlkbaharda ziyaret etmeniz kesinlikle tavsiye edilir, çünkü bölgenin sıcak ve kurak yazlarında kanyondaki su kuruyor.

Hançalar Köprüsü

700 yıldan fazla önce inşa edilmiş antik bir köprü. Yakınında küçük bir çay durağı var; gösterişli bir yer değil ama dinlenmek ve enerji toplamak için kısa bir mola vermeye değer.

Kaklık Mağarası

Çal Bağ Yolu rotası üzerinde gizli bir yeraltı Pamukkale minyatürü. Bilet fiyatı sadece 1,50 € ve tam tur yaklaşık yarım saat sürüyor. Zemin çok ıslak olduğundan terlik giymeniz kesinlikle tavsiye edilir.

Daha Fazlasını Keşfetmek İster Misiniz?

İşte ziyaretiniz öncesinde okuyabileceğiniz bazı kaynaklar:

Sake’nin Ötesinde: Japon Şaraplarının Peşinde

Dünyada en çok görmek istediğimiz yerlerden biri olan Japonya’ya seyahatimizi nihayet gerçekleştirdik. Hazırlık aşamasında aklımızda, her zamanki gibi gittiğimiz yerlerin şarap bölgeleri ve üzümlerini keşfetmek vardı. Daha önce hiç tecrübe etme fırsatı bulmadığımız Japon şarapları, dünyada şarap üretmeye uygun bölgelerin işaretli olduğu haritanın da tam da ortasında bulunuyordu. Viskisini ve sakesini bol bol duyduğumuz ve tattığımız Japonların şarapları acaba ne durumdaydı?

Yıllar önce Wine Wise’dan gelen aylık bülten e-postasında görmüştük ilk defa Japon şaraplarını. Kendi amatör şaraplarımızı yaparken, hep kendi içimizde şaraplarımıza Alps Wine derken, e-postayı gördüğümüzdeki şaşkınlığımızı tahmin edersiniz. Japonya’da bizden yıllar önce açılmış bir Alps Wine bulunuyordu!

Markada telife takıldığımızı gördüğümüz o anlar

Hemen burayı ve bölgedeki diğer şaraphaneleri gelecekteki gezimiz için Google Maps’te işaretlemiştik.

Gezi planlarımızı yaparken, şarap bölgelerini – özellikle de Alps Wine’ı – dahil etmeye çalışsak da, zamanımızın kısıtlı olması ve Japonya’da görülecek çok fazla yer olması nedeniyle bu ziyarette üretim bölgelerine gidemedik. Bunun yerine, uğradığımız barlarda ve restoranlarda Japon şaraplarını keşfetmeye çalıştık. Ancak bu hiç kolay olmadı; ne restoranlarda ne de barlarda Japon şarabına rastlamak pek mümkün değildi. Japonlar genellikle yerel tüketimde viski ve sake içmeyi tercih ediyordu. Bol bol şarap tüketseler de yoğunlukta ithal şarap tüketiyorlardı. Bunun sebebi neydi?

30-50 derece meridyenler arasında bulunan bölgeler
Kaynak: https://www.wsetglobal.com/knowledge-centre/blog/2021/august/24/how-does-geography-affect-a-wine-s-style

Japon şarapları, dünyada henüz yaygınlaşmamış durumda. Üretim daha çok Yamanashi bölgesindeki Koshu üzümü ve Nagano’daki bazı uluslararası çeşitler etrafında şekilleniyor. Koshu, hafif gövdeli, yüksek asiditeli ve genellikle narin aromalara sahip beyaz şaraplar veriyor; bazı üreticiler ise bunu köpüklü şarap yapımında değerlendiriyor. Kırmızıda ise Merlot, Muscat Bailey A ve Pinot Noir öne çıkıyor. Ancak şarap üretim hacmi sınırlı, iç pazarın büyük kısmı sake ve ithal şaraplarla dolu olduğu için Japon şaraplarının restoran ve bar menülerinde yer bulamıyor. Bu seyahatte gördüğümüz kadarıyla, yerli şaraplar genellikle butik üreticilerden geliyor ve meraklısı arayıp bulduğunda tadılabiliyor.

Japonya şarap bölgeleri haritası
Kaynak: https://japanmap360.com/japan-wine-map

Uğrama fırsatı bulduğumuz barlar (Google Maps’e eklemek için tıklayınız) ile ilgili aldığımız notlar:

Libero

Ağırlıklı olarak Amerikan şaraplarının sunulduğu küçük ama sıcak bir mekan. Menüde 6 kadeh seçeneği bulunuyor. Buna ek olarak Coravin sistemiyle saklanan özel şarapları tatma imkânınız var. Mekânın sahibi oldukça ilgili ve sohbeti keyifli. Fiyatlar Tokyo ortalamasına göre biraz yüksek olsa da, kadeh seçimleri gerçekten başarılı. Şimdiye kadar içtiğimiz en iyi Viognier’i burada içme fırsatını bulduk. Mekanın sahibine neden çok az Japon şarabı sattığını sorduğumuzda ise, Japon şaraplarına pek sıcak bakmadığını, çoğunun kaliteli şarap seviyesinde olmadığını söyledi. Barda servis ettiği ve “best of the best” diye tanımladığı bir Japon şarabını bize Coravin ile tattırdı. Best of the best buysa, diğerleri nasıldır acaba diye düşünmeden edemedik 🙂

Wine Shop ConerBar Blanco Asakusa

Asakusa’daki bu bar, geniş şişe koleksiyonu ve 8 farklı kadeh seçeneğiyle dikkat çekiyor. Pazar günü öğlen gittiğimizde mekan doluydu ve enerji yüksekti. Ortam gerçekten çok keyifli; hem bar kısmında oturup sohbet edebilir hem de şişe koleksiyonunu inceleyebilirsiniz. Menüde yerel ve ithal birçok seçenek var ve fiyatlar da oldukça makul.

Nil Asya uykudayken gezmeye devam

Vinos Yamazaki Ginza

Bir çok yerde şubesi bulunan Vinos Yamazaki’nin, Ginza şubesine gitme fırsatı bulduk. Burası şarap tutkunlarının uğraması gereken bir adres. Şarap dolabında sürekli değişen toplam 8 adet şarap bulunuyor. Bunun haricinde menü üzerinden 5 farklı kadeh şarap sürekli servis ediliyor, şişe seçeneği ise sınırsız. Satın aldığınız şarabı mekanda şişe olarak da açtırabiliyorsunuz.

Fıstığı yine uyuttuk

Hem Japon hem yabancı müşterilerin tercih ettiği bu mekânda sake seçenekleri de var. Japon köpüklü Koshu şaraplarını burada deneme fırsatımız oldu; genellikle ferahlatıcı bir yapıya sahipler ama asidite dengesinde bazı eksikler var. Yine de doğru işlenirse çok daha kompleks şaraplar ortaya çıkabilir.

Yamasaki’deki şarap dolapları

Genel Yorumlar-Notlar

  • Japon şaraplarına ulaşmakta genel olarak zorlandık. Detaylı tadım yapmak için üretim bölgelerine gitmek gerekiyor.
  • Tatmayı başardığımız Japon şaraplarını genel olarak sakeye benzettik. Japonların sakeye olan düşkünlüklerinden ötürü mü, yoksa üzümlerin aromatik profili mi buna sebep oluyor, açıkçası bilemedik.
  • Koshu üzümü, şeker pembesi rengiyle en çok ilgimizi çeken üzüm oldu. Köpüklü şarap olarak da hiç fena sonuçlar vermemiş.
  • Japon şaraplarına ulaşmakta zorlanmış olsak da dünyadan birçok farklı şaraba erişmek mümkün. Türkiye’de bu kadar şarap çeşitliliğine sahip olmadığımız için farklı örneklerden bol bol tatmaya çalıştık.

Favori Şaraplar

Gezi boyunca Japonya harici çok fazla şarap içmiş olsak da, içtiğimiz bu güzel şaraplara haksızlık etmemek adına favori listemizi de yapmayı ihmal etmedik.

  • 2022 Darioush Viognier, Viognier – USA, California, Napa Valley (5/2/2025) Extremely high aromatic intensity and concentration on the nose. Superb oak integration. In addition to floral and fruity aromas, there are herbal notes like tomato leaf, citrus, vanilla, and linden. On the palate, it’s full-bodied, highly intense, long finish, and excellent aromatic concentration. Peach, nectarine, golden berry, yellow apple, cinnamon, sweet spices, and flowers. A truly outstanding wine—you just want to keep drinking it. (95 points)
  • 2007 Prieuré Saint-Jean de Bébian Coteaux du Languedoc, Red Rhone Blend – France, Languedoc Roussillon, Languedoc, Coteaux du Languedoc (5/2/2025) Color: dark red with some browning at the rim.
    On the nose: tertiary aromas are well-developed—smoked meat, grilled barbecue notes, mushroom, coffee, tomato paste, muscat.
    On the palate: the body has noticeably thinned, but the aromatic profile remains vibrant. The finish is elegant. The same aromatic complexity is present on the nose and palate. Tannins are still present but have become velvety. Long finish with a touch of bitterness. A complex, balanced wine with a lighter body and extended finish. (92 points)
  • 2022 Havens Wine Cellars Cabernet Sauvignon Red Hills Lake County, USA, California, North Coast, Red Hills Lake County (6/3/2025) On the nose: eucalyptus, fresh black fruits, subtle oak, sour cherry, latte, cassis.
    On the palate: baby biscuit dominates; tannins are high but soft; full-bodied with a long finish. Aromas on the palate reflect the nose. Oak is present and well-integrated. Fruitiness is quite pronounced. Very enjoyable to drink, great even on its own. (91 points)
  • 2023 Frog’s Leap Sauvignon Blanc Rutherford – USA California, Napa Valley, Rutherford (6/3/2025) On the nose, it shows both floral notes and typical varietal characteristics like cat pee and asparagus. Intensity is medium+. There’s also stone fruit like peach. On the palate, acidity is strong, intensity medium, body medium, and the aromas mirror the nose. The finish is long, with flavors lingering quite a while. A well-balanced wine that reflects the varietal character very well, with particularly good intensity on the palate and a long finish—though not complex. (91 points)

En İyiler Listeleri: 2025 Mayıs & Haziran & Temmuz

Mayıs ve Haziran aylarındaki uzun Japonya gezimiz ve Urla’daki yoğun yaz sezonu nedeniyle En İyiler Listelerimizi zamanında yayınlama fırsatı bulamadık 😄. Sonunda Ağustos’ta buradayız, işler yatıştı ve liste sizin için hazır! Son üç ayda Tadında Dünya tadım grubu ve Bir Yudum Şarap Derneği kapsamında yaptığımız tadımlar sayesinde toplam 154 şarap tatma fırsatı bulduk.

Liste çok uzun olacağı için sadece 92 puan ve üzeri alan şarapları dahil ettik. Aşağıda detaylı tadım notlarımızla birlikte tam listeyi bulabilirsiniz. Şerefe!

Türkiye Şarapları

2009 Corvus Vineyards Corpus – Türkiye, Bozcaada (14/5/2025)
Şarap canlılığını hâlâ koruyan koyu kırmızı renkte. Burunda tütsülenmiş et ve siyah meyvelerle yüksek yoğunluk. Damakta yüksek gövde, tanenler ve asidite. Kurutulmuş et, zeytin, kara biber tatları ve mükemmel meşe entegrasyonu. Şaşırtıcı bir şekilde 2009 gibi hissettirmeyen, olağanüstü iyi gelişmiş bir şarap; genç bir enerjiyi korurken güzelce olgunlaşmış. Gerçekten muhteşem. Açıldıktan sonra güzel bir bebek bisküvisi notu gelişti. (94 puan)

2021 Urla Şarapçılık Suss. – Türkiye, Ege Bölgesi (17/5/2025)
Burunda közlenmiş kırmızı biber, frenk üzümü, yaban mersini, vanilya, keçiboynuzu ve yeşil biber. Siyah meyveler fışkırıyor. Damakta son derece aromatik, dolgun gövdeli ve konsantre bir şarap. Tanenler hâlâ tutuyor. Bitiş uzun, sonda yoğun bir meyve şekeri notu ile. Yağlı etlerle güzel eşleşecek bir şarap. Açıldıkça aromalar patlamaya başladı. Tersiyer notlar henüz gelişmemiş ama aromatik konsantrasyon çok yüksek. (93 puan)

2024 Kavaklıdere Misket Pendore – Türkiye, Ege Bölgesi (24/7/2025)
Bu şarap 24.07.2025 tarihinde Vino Locale’de düzenlenen Misket Tadımı etkinliğinde, bölgedeki diğer şaraplarla birlikte tadıldı.
Burunda son derece yüksek aromatik yoğunluk; mineral, çiçeksi ve narenciye notaları ile. Damak açısından en dengeli şaraptı. Asidite çok dengeli ve yüksek alkol seviyesine rağmen hissedilmiyor. Uzun bitiş. Mineralite inanılmaz bir katman ekliyor. Aromatik yoğunluk büyüleyici. Şimdiye kadar tadımın favori şarabım. (93 puan)

2014 Château Kalpak – Türkiye, Trakya (8/5/2025)
Burunda siyah zeytin, yaban mersini, böğürtlen, kiraz, kırmızı biber, ince bitkisel tonlar, meyan kökü ve belirgin koyu meyvelerle yüksek aromatik yoğunluk. Damakta yüksek konsantrasyon, güzelce yumuşamış tanenler, hâlâ iyi asidite ve dolgun gövdeli dengeli yapı. Bitiş meyvemsi, şekerlemevari bir tatlılıkla güzel. Damaktaki meyve ifadesi birinci sınıf. Şarap şu anda zirvesinde gibi hissettiriyor; daha fazla yaşlanırsa düşüşe geçebilir. Mevcut halinde çok başarılı. Uzun süre açık kalmasına rağmen belirgin tersiyer aromalar gelişmedi, bu tek eksiği. (93 puan)

2022 Pamukkale L Narince Chardonnay – Türkiye, Batı Anadolu, Denizli (5/5/2025)
Burunda narenciye, meşe, çekirdekli meyveler ve sarı meyveler; çok katmanlı ve yüksek yoğunluk. Damakta yüksek asidite ve iyi entegre meşe ile dolgun gövde. Sauvignon Blanc’tan gelen çiçeksi notlar ve Chardonnay’ın yağlı dokusu, Narince’nin yüksek asiditesiyle güzelce harmanlanmış. Her zamanki gibi iyi vintage ile çok keyifli bir şarap. (92 puan)

2010 Château Kalpak BBK – Türkiye, Trakya (9/7/2025)
Burunda tütsülenmiş et, yaban mersini, siyah zeytin, menekşe, frenk üzümü ve mürdüm eriği. Damakta bitter çikolata, aronya, vişne, tarçın ve zencefil ek notları. Tanenler hâlâ belirgin ama güzelce yumuşamış, asidite dengeli ve bitiş uzun. Tersiyer notlar henüz tam gelişmemiş ama çok keyifli bir şarap olmaya devam ediyor. (92 puan)

2018 Corvus Vineyards Corpus – Türkiye, Bozcaada (14/5/2025)
Renk koyu yakut. Burunda siyah zeytin, kiraz ve yaban mersini. Damakta yüksek asidite ve oldukça belirgin tanenler; hâlâ biraz sıkı, biraz yumuşamadan fayda görebilir. Damaktaki aroma yoğunluğu güçlü; siyah meyveler, meşe ve tütün katmanlarıyla. Şarap canlı hissettiriyor, henüz tersiyer gelişme belirtisi yok. Şimdi içmesi çok keyifli, harika kompleksite gösteriyor ama mükemmel yaşlanma potansiyeli de var.
Şarap açıldıkça ortaya çıkan aromalar: petit beurre bisküvisi, karanfil. Gelişimini takip etmek için zaman içinde tekrar denenmeli. (92 puan)

2024 Ma’adra Vineyards Bornova Misketi Dömi-Sek – Türkiye, Ege Bölgesi (15/6/2025)
14 Haziran 2025’te Tadında Dünya tadım grubuyla düzenlenen ‘7 Bölge, 7 Şarap, 7 Yemek’ tadım etkinliğinde tadıldı.
Burunda son derece yoğun; ders kitabı gibi bir Misket, parfümlü. Damakta neredeyse kuru. Fazla tatlı hissettirmiyor. Aromatik yoğunluk mükemmel. Asidite canlı ve genel denge harika. Bitiş uzun ve yoğunlukla uyumlu. Bitkisel ve çiçeksi notlar belirgin, özellikle beyaz çiçekler.
Lokma ile eşleştirildi. Tatlı şarabı önemli ölçüde yükseltti, aromaların patlamasını sağladı.
Dengeli, çok uzun bitiş, yüksek aromatik yapı ve orta kompleksite. (92 puan)

Yurtdışı Şarapları

2022 Darioush Viognier – ABD, Kaliforniya, Napa Valley (26/5/2025)
Burunda son derece yüksek aromatik yoğunluk ve konsantrasyon. Muhteşem meşe entegrasyonu. Çiçeksi ve meyvemsi aromaların yanı sıra domates yaprağı, narenciye, vanilya ve ıhlamur gibi bitkisel notlar. Damakta dolgun gövde, yüksek yoğunluk, uzun bitiş ve mükemmel aromatik konsantrasyon. Şeftali, nektarin, altın çilek, sarı elma, tarçın, tatlı baharatlar ve çiçekler. Gerçekten olağanüstü bir şarap; içmeye devam etmek istiyorsunuz. (95 puan)

2013 Matuško Royal Selection Barrique Dingač – Hırvatistan, Dalmaçya, Pelješac (15/5/2025)
Bu şarap 15 Mayıs 2025’te Tadında Dünya tadım grubu tarafından düzenlenen Hırvatistan Dalmaçya Terroir tadım etkinliğinde bir set kapsamında tadıldı.
Derin siyah meyve, bebek bisküvisi, tütün ve kahve aromalarıyla olağanüstü yoğun burun. Damak güçlü, muhteşem aromatik konsantrasyonla. Güzelce gelişmiş ve son derece kompleks bir şarap. Her zaman içilebilir ama gelişimini takip etmeye değer. (94 puan)

2019 Van Volxem Bockstein Riesling GG – Almanya, Mosel Saar Ruwer (3/7/2025)
3 Temmuz 2025’te Tadında Dünya ekibi tarafından Alsace/Pfalz Beyaz Şaraplar etkinliğinde tadıldı.
Burunda petrol yok; bunun yerine fındıksı karakter, özellikle yeşil fındık. Damakta çok daha yüksek yoğunluk. Ağızda neredeyse dondurma benzeri bir doku. Çok uzun bitiş. Burun ve damak iyi hizalanmış. Damakta harika kompleksite. Dengeli, yüksek yoğunluk, uzun bitiş, kompleks şarap. (94 puan)

2016 Edivo Plavac Mali Navis Mysterium Undersea – Hırvatistan, Dalmaçya, Pelješac (16/5/2025)
Bu şarap 15 Mayıs 2025’te Tadında Dünya tadım grubu tarafından düzenlenen Hırvatistan Dalmaçya Terroir tadım etkinliğinde bir set kapsamında tadıldı.
Deniz üstü muadiline göre çok daha iyi yaşlanmış. Meyvemsiligini olağanüstü iyi korumuş. Damakta bebek bisküvisi notları dolu, çok iyi gelişmiş ve yumuşamış. Kadifemsi doku ve son derece keyifli bir içim deneyimi. Deniz altında yaşlandırma şarabı gerçekten geliştirmiş gibi görünüyor. (93 puan)

2007 Prieuré Saint-Jean de Bébian Coteaux du Languedoc – Fransa, Languedoc Roussillon, Languedoc, Coteaux du Languedoc (2/6/2025)
Renk: kenarda hafif kararma ile koyu kırmızı.
Burunda: tersiyer aromalar iyi gelişmiş; tütsülenmiş et, ızgara barbekü notları, mantar, kahve, domates salçası, misket.
Damakta: gövde belirgin şekilde incelmiş ama aromatik profil canlı kalmış. Bitiş zarif. Aynı aromatik kompleksite burunda ve damakta mevcut. Tanenler hâlâ mevcut ama kadifemsi olmuş. Uzun bitiş, hafif bir acılık dokunuşuyla. Daha hafif gövdeli ve uzun bitişli, kompleks ve dengeli bir şarap. (92 puan)

2020 von Oetinger Erbacher Hohenrain Riesling Großes Gewächs – Almanya, Rheingau (4/7/2025)
3 Temmuz 2025’te Tadında Dünya ekibi tarafından Alsace/Pfalz Beyaz Şaraplar etkinliğinde tadıldı.
Burunda baskın petrol notu, yüksek mineralite ve yoğunluk. Damakta asidite yüksek, aromatik yoğunluk orta+ ve bitiş uzun. Tadımın en klasik Riesling’i; geleneksel Riesling karakteriyle son derece aromatik. Yoğun aromatik profili ve uzun bitişi sayesinde dengeli ve kompleks bir şarap. (92 puan)

2020 Weingut Spreitzer Mittelheimer St. Nikolaus Riesling Großes Gewächs – Almanya, Rheingau (3/7/2025)
3 Temmuz 2025’te Tadında Dünya ekibi tarafından Alsace/Pfalz Beyaz Şaraplar etkinliğinde tadıldı.
İlginç bir şekilde burunda petrol yok; bunun yerine fındıksı, özellikle yeşil fındık. Klasik Riesling’lere göre çok farklı bir yapı; daha yağlı ve kremsi. Damakta yüksek asidite ve daha bitkisel bir profil. Aromatik yoğunluk yüksek. Dolgun gövdeli. Damakta burundan çok daha iyi. Narenciye, beyaz dut ve kan portakalı. Dengeli. Burunda orta aromatik yoğunluk ama damakta çok daha yüksek. Orta+ bitiş, orta kompleksite. Zamanla güzelce açılıyor; çiçeksi notlar belirginleşiyor. Geliştikçe içmesi çok keyifli. (92 puan)

Daha fazla tadım notu için:
Cellar Tracker Profili – Özgür: Link
Cellar Tracker Profili – Gülfiye: Link

UNESCO Koruması Altında Bir Bağ Rotası: Lavaux (İsviçre)

İsviçre şarapları, Fransa ve İtalya gibi 2 adet dev şarap ülkesine komşu olması sebepiyle dünya çapında pek duyulmamış. Kendi halkı kendi şaraplarını bol bol tüketiyor olsa da, farklı ülkelerde İsviçre şaraplarını görmek pek de mümkün değil diyebiliriz. Biz de bölgeye ziyaretimize kadar, İsviçre şaraplarından haberdar değildik. Uzun süredir yanına seyahat etmeyi planladığımız Cenevre’de yaşayan yakın arkadaşımızın yanına gitmişken, sadece 2 saatlik mesafede olan UNESCO korumalı Lavaux bağ bölgesini ziyaretimiz ile ülke şaraplarını tatma fırsatı bulduk 🙂

İsviçre’de temel olarak 3 ayrı bölgede şarap üretiliyor. İtalya, Fransa ve Almanya sınırına komşu bölgelerde, komşu olduğu ülkelerin bağcılık tarzlarına benzer üretim gerçekleştiriliyor. Genel olarak İsviçre şarapları yerel üzüm çeşitleri ve küçük üretici geleneğiyle dikkat çekiyor. Gezimiz esnasında irili ufaklı o kadar farklı üretici gördük ki, bu konuda adı çok da duyulmayan bir ülkede bu kadar çok üretici olması bizi oldukça şaşırttı.

İsviçre Şarap Bölgeleri
Kaynak: https://edibleswitzerland.com/calendar-of-events-to-plan-a-food-and-wine-trip-to-switzerland/
Lavaux Bağ Rotası
Kaynak: https://swissfamilyfun.com/lavaux-vineyard-hike/

2007 yılında Unesco Dünya Kültür Mirası listesine giren Lavaux bağları, Genevre Gölü kıyısında yer almaktadır. Oldukça dik yamaçlara kurulmuş bağların arasından geçen rota, Alp dağları ve Genevre Gölünün eşşiz manzarasını birleştirmesi ile bizi kendine hayran bıraktı. O kadar ki çıktığımız yokuşlar bile bizi rotayı tamamlamaktan alıkoymadı. Rotamıza göl kenarındaki Cully kasabasından başladık. Hafta sonu ziyaret edecekler için tavsiyemiz net: Pazar günü gitmeyin, birçok yer kapalı. Cumartesi günü gezmek çok daha mantıklı. Bu konuda biraz arkadaş kurbanı olduk diyebiliriz 🙂

Cully’deki tarihi evler ve sokaklar

İkinci tavsiyemiz ise rotayı tasarlarken kesinlikle eğimi hesaba atarak gezmek olacaktır. Bizim rotamız Cully’den yürüyerek Riex ve Epesses üzerinden Gaillard et Fils SA bağ evine, oradan da Chexbres köyüne geçmek oldu. Ancak bu rota oldukça yorucuydu, yaklaşık 180 metre tırmandık. Eğer bu rotayı planlıyorsanız, ters yönde yapmak çok daha mantıklı olacaktır. Yine de manzaralar o kadar güzeldi ki yorgunluğumuzu bize unutturdu.

Tersten yapmanın daha mantıklı olduğu rotamız

Uğrama fırsatı bulduğumuz şaraphaneler ve diğer turistik gezi noktaları (Google Maps’e eklemek için tıklayınız) ile ilgili aldığımız notlar:

Bağ terasları gerçekten muazzam manzaralar sunuyor

Les 11 Terres

Riex’te bulunan bu şirin şarap barı, fiyat/performans açısından Lavaux’da ziyaret ettiğimiz en iyi mekanlardan biriydi. Tadım menüsünde 3-5-6’lı seçeneklerin mevcut olduğu bu barda toplam 6-7 adet farklı şarap alternatifi sunmaktaydı. Biz kişi başı 12 CHF (1 CHF = 1.07 EUR) ödeyerek 3 adet 5 cl’lik şarap tadımı yaptık, her bir kadeh servis edilirken fazla fazla dolduruldu. Şarapların yanında gelen eşlikçiler de oldukça özenliydi. Beyaz şarapla servis edilen füme balık ve peynirler hem yereldi hem de eşlikçi olarak çok başarılıydı.

Oldukça sevimli olan bu mekan, ilgili çalışanları ve yerel üzüm seçenekleriyle rotamıza güzel bir başlangıç yapmamızı sağladı.

Minik bir butik şarap barı olan Les 11 Terres oldukça güzel dizayn edilmiş

Gaillard et Fils SA

Epesses civarındaki bu şaraphane manzarasıyla bizi büyüledi. Tadım olarak 3 farklı şarabı 10 cl olarak servis ediyorlar; fiyatı ise 19 CHF. Atıştırmalıklar ekstra olarak mevcut, herhangi bir eşleştirmeli menüsü bulunmuyor. Bizim sipariş ettiğimiz kuru et tabağı büyük ve doyurucuydu.

Mekanda servis yapan kişiler ile İngilizce anlaşmakta biraz zorlandık 🙂 Ancak hem farklı yerel üzüm çeşitleri, hem de güzel manzara ile anlaşmazlıkların hepsi unutuldu gitti. Klasik Chasselas örnekleri ve kırmızı yerel üzümler hakkında fikir edinmek için ideal bir durak.

Mekanın göl manzarası eşliğinde yerel üzümlerden yapılmış şarapları yudumlamak oldukça keyifliydi

Le Deck

Yolculuğumuzun gastronomik anlamda zirvesi burası oldu. Şef restoranı konseptinde, Chexbres köyünde üzüm bağlarının tam ortasında yer alan restoran, menüsü ve manzarasıyla çok keyifli bir deneyim sunuyor. Yerel yemeklerle eşleştirilmiş şarapların bulunduğu bir tadım menüsü var. Fiyatlar bölge ortalamasına göre biraz yüksek olsa da manzarası ve yemek kalitesi için kesinlikle değer bir nokta.

Ayrıca diğer mekanlarda bulamadığımız yerel üzümlerden yapılmış köpüklü şarapların menüsünde yer alması da cabası. Özellikle gün batımında bir kadeh içerek günü tamamlamanızı tavsiye ederiz.

Menüdeki mükemmel havyar tabağı ve yerel üzümden köpüklü şarap
Alp Dağları, Teras Bağları ve gölü kapsayan manzarası

Genel Yorumlar – Notlar

  • Lavaux bağ rotası harika manzaralar sunuyor ama fiziksel olarak biraz zorlayıcı bir rota. Rotanın planlamasını güzel yapmak gerekiyor, hele ki bebek arabası ile yürüyüş yapacaksanız 🙂
  • Mümkünse hafta içi yada Cumartesi günü ziyaret etmenizi öneririz.
  • Beyaz üzümlerden en çok üretim yapılan üzümün adı Chasselas. Minerali oldukça yüksek, hafif gazlı, citrus ve sarı meyve profili olan, tereyağlı bir damak sunuyor. Fıçıya uygun ve yıllanma potansiyeli de var, üretim çok olduğu için hızlı tüketime yönelik şaraplarda da kullanılıyor. Charmont isimli farklı bir beyaz yerel üzüm ise yine Chasselas’a oldukça benziyor.
  • Galotta ve Gamaret, bölgede en yaygın üretilen kırmızı üzümlerden. İkisi de yoğun siyah meyve aromalarına sahip, burunda yoğun ama damakta oldukça yumuşak ve kolay içimli şaraplar, tanenleri yeni rekoltelerde bile oldukça dengelenmiş, yıllanma potansiyelinin çok da fazla olmadığını düşündüğümüz üzüm çeşitleri oldu.

Favori Şaraplar

İçtiğimiz en favori şaraplar ise şunlar oldu:

  1. 2022 Antoine Bovard Chasselas Grand Cru Dezaley – Switzerland, Vaud, Lavaux, Dézaley (4/20/2025)
    On the nose; medium intensity of flavors, gas, minerality and the feeling coming from cold Alpine winds.
    On the palate, acidity is medium+, and intensity is higher compared to the nose; the prominent aromas are: Lemon, grapefruit, pear, gas, and minerality. The body is medium+, and the finish is long.
    A wine that reflects its terroir. A more full-bodied and complex wine. As you drink, more layered aromas start to show. The finish is slightly sweet, like fruit sugar. Peach and ripe nectarine notes on the finish. (91 points)
  2. 2022 Gaillard & Fils Galotta – Switzerland, Vaud, Lavaux, Epesses (4/20/2025)
    On the nose, leaning towards black fruits – dried plum, dried fig, slightly spicy structure. It has medium+ intensity- feels slightly intense.
    On the palate, tannins are intense but quite smooth, much easier to drink than it felt on the nose, finish is medium+, body is medium. Flavor intensity on the palate is high. Despite the dominant black fruits, it’s a very easy-drinking red. Licorice and clove aromas also show up on the palate. They paired it nicely with smoked meat.
    Balanced, medium intensity, and body, not a meaningful complexity. (89 points)
  3. 2019 Gaillard & Fils Gamaret – Switzerland, Vaud, Lavaux, Epesses (4/20/2025)
    On the nose, high intensity of flavors including a mix of red and black fruits – dried plum, clove, blackberry, slightly spicy.
    On the palate, again very easy to drink compared to other local grape varieties. Strawberry jam, sweet spices, and cinnamon are further aromas in addition to the nose. The wine’s intensity is medium+, and the finish is medium. It is another very easy-drinking red wine.
    Balanced, medium+ intensity, slightly complex, finish is medium+. (89 points)
  4. 2023 Alexandre Chappuis & Fils Mousseux Brut – Switzerland, Vaud, Lavaux (4/20/2025)
    Bubbles are consistent and balanced. On the nose, medium intensity of flavors including yellow fruits, predominantly apple.
    On the palate, the aroma profile is quite different – sesame, umami, finish is slightly sweet, full-bodied, finish is medium.
    The aroma profile is distinct from standard sparklings, but we liked the taste. More weighted towards pear and apple – stone fruits – but intensity is quite high. Finish is a little sweet, yet it adds a lovely extra layer. (89 points)

En İyiler Listeleri: 2025 Nisan

Nisan 2025’te Cenevre gezimiz ve İzmir’de yaptığımız Tadında Dünya ile Türk Bordeaux Harmanları ve Gürcü Şarap Tadımları ile Bir Yudum Şarap Derneği ile Cabernet Franc Tadımı dahil olmak üzere birçok tadım sayesinde 60’tan fazla şarap denedik. 88-90 puan arasında pek çok şarabımız olsa da (ki bu hâlâ iyi), tattığımız şarap sayısına kıyasla bu ay 91 puan üzerinde ayırt edici şaraplardan yoksun kaldık.

İşte Nisan 2025 favorilerimiz:

Türkiye Şarapları

2012 Chamlıja Nevi Şahsına Münhasır Istranca Bağları – Türkiye, Trakya (4/4/2025)
Bu şarap 4 Nisan 2025’te Tadında Dünya ekibinin Türk Bordeaux tarzı şarapları karşılaştırmalı tadımında tadıldı.
Renk çok canlı, mor. Burunda güzel, yoğun aromatik meyveler; sadece koklamakla ağız sulanıyor. Damakta: kırmızı biber, kara biber, karanfil. Yumuşamış yapısıyla dengeli ama hâlâ yoğun, uzun bitişli bir şarap. Tanenler yüksek ama iyi entegre. Orta+ gövde. Havalandıkça tersiyer aromalar ortaya çıkmaya başladı; kahve, espresso. Şarap yoğun aroma profili, uzun bitiş ve kompleks yapısıyla dengeli. (93 puan)

Kör tadımda tattığımız için kadehle fotoğraf çekmeyi unuttuk

2014 Château Kalpak Cabernet Franc – Türkiye, Trakya (8/4/2025)
9.4.2025’te Bir Yudum Şarap Derneği’nin düzenlediği Cabernet Franc yatay tadımında kör olarak tadıldı.
Burunda yüksek yoğunluk; yeşil biber, siyah meyveler ve frenk üzümünün belirgin aromalarıyla rafine bir Carménère karakteri çağrıştırıyor. Buket canlı ve ağız sulandırıcı.
Damakta tanenler güzelce yumuşamış ve iyi entegre, şarabın cömert aromatik derinliğini tamamlıyor. Yeşil biber, taze salata yeşillikleri ve yabani yaban mersini katmanlı ve ifade dolu bir profil oluşturuyor.
Asidite canlı bir orta+ seviyede, tanenler yüksek ama cilalanmış. Zarafet ve kompleksite gösteren, daha fazla gelişme potansiyeli olan bir şarap.
Uzun ve tatmin edici bitiş, dolgun gövdeli. Gerçekten keyifli bir şarap. (92 puan)

Bu ay çok fazla kör tadım yaptık 🙂

2012 Château Kalpak – Türkiye, Trakya (4/4/2025)
Bu şarap 4 Nisan 2025’te Tadında Dünya ekibinin Türk Bordeaux tarzı şarapları karşılaştırmalı tadımında tadıldı.
Burun yoğunluk açısından oldukça düşüktü, arka planda hafif bir kiraz notu ile. Ama biraz havalandıktan sonra güzelce açıldı. Yeşil biber, kırmızı biber, meyan kökü ve okaliptüs ek aromalar.
Damakta yoğunluk havalandırmayla arttı. Açıldıkça fıçı ve kahve aromaları ortaya çıkmaya başladı. Koyu siyah meyveler aroma profiline hakim. Yüksek asiditesi sayesinde damakta hâlâ canlı. Mantar ve deri gibi tersiyer notalar da ortaya çıkmış. Şarap iyi yaşlanmış. Orta bitiş ve yoğunlukla dengeli ve kompleks bir şarap. (91 puan)

Bir tane daha 🙂

2021 Kuzubağ Shiraz Çal – Türkiye, Batı Anadolu, Denizli (10/4/2025)
Şişe tortulu ve oldukça bulanıktı. Renk mora yakın. Burunda kara biber, vişne birincil aromalar, biraz havalandıktan sonra hafifleyen redüktif notlarla. Orta aromatik yoğunluk.
Damakta tanenler güçlü ama yumuşamaya başlamış, hâlâ gelişme payı var. Aromatik yoğunluk yüksek; siyah meyveler baskın: vişne, yaban mersini, karanfil, ince bir dumansı kenarla. Güzel meşe entegrasyonu var. Şimdi içmek tatmin edici ama belirgin yaşlanma potansiyeli de var.
Şarap dengeli, yüksek yoğunluk ve orta+ bitiş, orta kompleksite. Çok beğendim. (91 puan)

Yurtdışı Şarapları

NV Veuve Clicquot Champagne Brut – Fransa, Champagne (19/4/2025)
Burunda ekmek, maya, hafif gaz, armut ve narenciye notaları; oldukça güzel ve katmanlı bir buket. Damakta köpük zengin, yoğun aromalar, uzun bitiş. Dolgun gövdeli ve çok lezzetli bir şarap. Her gün içebileceğiniz bir şampanya. (93 puan)

2021 Juso Rkatsiteli – Gürcistan, Kakheti (27/4/2025)
27.04.2025’te Tadında Dünya tadım grubunun Gürcü şarap oturumunda tadıldı.
Burunda güçlü topraksı notlar baskın, kekik, biberiye, çay gibi bitkisel aromalar ile portakal, greyfurt ve Cajun baharatı eşliğinde. Tat yoğunluğu orta+.
Damakta kuru kayısı, bitkisel notlar, patlıcan kabuğu ve portakal kabuğu.
Tadımdaki en dengeli şarap. Meyve ifadesi yüksek seviyede, tanenler iyi entegre, gövde orta ve bitiş orta+.
Çok beğendim; son derece kompleks ve çok katmanlı bir şarap. Sıcak yaz günlerinde “kırmızı şarap alternatifi” olarak keyifle içilebilecek mükemmel bir seçim.
(92 puan)

2020 Zorzal Eggo Franco – Arjantin, Mendoza, Valle de Uco, Tupungato (10/4/2025)
9.4.2025’te Bir Yudum Şarap Derneği’nin düzenlediği Cabernet Franc yatay tadımında kör olarak tadıldı.
Burunda güzel siyah meyve aromalarıyla yüksek aromatik yoğunluk, ince hayvansal notlar (hafif ahır) ve biraz yanık meşe.
Damakta konsantrasyon yüksek, belirgin meyvemsilik; meyvenin kendisinden gelen neredeyse doğal bir tatlılık hissi. Uzun bitiş, dolgun gövde, kompleks ve içmesi gerçek bir zevk. Yeni Dünya tarzına daha yakın. (92 puan)

Bu da sonuncusu 😀

2022 Antoine Bovard Chasselas Grand Cru Dezaley – İsviçre, Vaud, Lavaux, Dézaley (20/4/2025)
Burunda orta tat yoğunluğu, gaz, mineralite ve soğuk Alp rüzgarlarından gelen his.
Damakta asidite orta+, yoğunluk buruna kıyasla daha yüksek; belirgin aromalar limon, greyfurt, armut, gaz, mineralite. Gövde orta+ ve bitiş uzun.
Gerçekten terruarını yansıtan bir şarap. Daha dolgun gövdeli ve kompleks bir şarap. İçtikçe daha katmanlı aromalar ortaya çıkıyor. Yoğun meyve aromalarından dolayı bitiş hafif tatlı. Şeftali ve olgun nektarin notları bitişte belirgin. (91 puan)

Daha fazla tadım notu için:
Cellar Tracker Profili – Özgür: Link
Cellar Tracker Profili – Gülfiye: Link

En İyiler Listeleri: 2025 Mart

Mart 2025’te Türkiye’deki yoğun ve hareketli gündem nedeniyle, ayın başında “en iyiler” listemizi paylaşmayı atlamıştık. Nisan kapanmadan Mart listesini de paylaşarak seriyi korumak istedik.

*Öne çıkan fotoğraf Kasım 2023’teki Bolivya, Uyuni gezimizden. Dünyanın en büyük tuz gölünün uçsuz bucaksız beyaz manzarası ile çevrili olarak, yerel Bolivya şarapları yudumlarken gün batımını izlemek, en tatlı şarap ve gün batımı anılarımızdan biri olmaya devam ediyor.

İşte Mart 2025 favorilerimiz:

Türkiye Şarapları

2023 Kastro Tireli Hermos Naturel – Türkiye, Ege Bölgesi (9/3/2025)
Renk turuncuya yakın. Burunda portakal kabuğu, şeftali, tarçın, karanfil ve mango aromaları mevcut. Damakta doğal şarap hissi taşıyor, dolgun gövdeli ve keskin. Tat profili dengeli, yoğun bir ağız hissiyle. Hafif tanenik bir yapısı var, çiçeksi ve meyvemsi notları birleştiriyor. Şarap dolgun gövdeli, uzun bitişli. Çok keyif aldığımız kompleks bir şarap; yaşlanmayla nasıl gelişeceğini merak ediyoruz. Türkiye’de yapılan en iyi doğal şaraplardan biri, gerçekten harika. (94 puan)

2022 Chamlıja Papazkarasi CUVÉE MARCEL BIRON – Türkiye, Trakya (5/3/2025)
Burun 2020’ye kıyasla çok daha meyve ağırlıklı. Ayrıca hem burunda hem damakta toprak, kil ve tuğla notaları var. 2020’ye göre Papaskarası’na çok daha fazla benziyor. Damakta siyah zeytin, tütsülenmiş et, kara biber, baharat, tarçın, misket, çay, hafif bitkisel notlar ve mantar. Meşe entegrasyonu mükemmel ve baskın değil. Dengeli, dolgun gövdeli, uzun bitiş ve orta kompleksite. Yaşlanma potansiyeli var ama ne kadar süreceğinden emin değilim. (92 puan)

2014 Chamlıja Papaskarası – Türkiye, Trakya (3/3/2025)
2 Mart 2025’te Tadında Dünya tadım grubu ile Papaskarası çeşit tadımı konseptinde tadıldı.
Renk hafif bulanıklık ve kararma izleri gösteriyor. Burunda yoğunluk mükemmel, ahududu, kızılcık ve çay gibi kırmızı meyveler baskın. Damak bu aromatik zenginliği yansıtıyor, güzelce yumuşamış bir profille. Belirgin yaşlanma aromaları henüz yok ama meyan kökü, ince karanfil ve narın beyaz kısmı gibi ek katmanlar ortaya çıkıyor. Topraksı notlar da mevcut. Asidite ve tanenler orta, alkol iyi entegre. Gövde orta. İçmesi çok güzel, olağanüstü iyi yaşlanmış. Şimdi için. (91 puan)

Yurtdışı Şarapları

2011 Oenogenesis Deka X – Yunanistan, Makedonya, Drama (22/3/2025)
Burunda domates salçası, kuru domates, kuru biber, tütsülenmiş et ve mantar. Burun harika gelişmiş ve oldukça kompleks. Damakta güzelce yumuşamış, tanenler sakinleşmiş ve inanılmaz uzun bitiş. Bitişte karamel ve bitkisel notlar. Muhteşem gelişmiş, son derece keyifli bir şarap. (94 puan)

2022 Diemersfontein Pinotage The Original – Güney Afrika, Kıyı Bölgesi, Wellington (5/3/2025)
Şarap koyu yakut renginde. Burunda kurutulmuş et, kaburga, tütsülenmiş et ve siyah zeytin notaları. Aroma yoğunluğu dikkat çekici. Damakta yüksek asidite, yüksek ama yumuşamış tanenler. Orta gövde, orta+ bitiş. Et aromaları şaraba inanılmaz bir derinlik katmış. Son derece lezzetli, hiç bitmesini istemeyeceğiniz bir şarap.
Dengeli, yüksek yoğunlukta aromalar, orta+ bitiş ve orta+ kompleksite. (93 puan)

2014 Oenogenesis Feggites – Yunanistan, Makedonya, Drama (22/3/2025)
Burunda çarpıcı aromalar; taş, mantar, bitkisel notlar, bal ve kayısı, armut gibi kuru meyvelerle yoğun bir ifade. Damakta önemli ölçüde yumuşamış ama asidite hâlâ güçlü. Gövde hafiflemiş ve bitiş orta. Aroma algısı zamanla yoğunlaşmış, güzelce yaşlanmış ve kompleks bir şarap. Dengeli, orta bitiş. Meşesiz olması büyük bir artı. 7 aylık tortu yaşlandırma sürecinin ardından harika yaşlanmış. (93 puan)

2018 E. Guigal Côte-Rôtie Brune et Blonde – Fransa, Rhône, Kuzey Rhône, Côte-Rôtie (26/3/2025)
Burunda yüksek aromatik yoğunlukla güzelce gelişmiş; koyu kırmızı-siyah meyveler, kuşburnu, vişne ve meyan kökü baskın. Meşe iyi entegre, vanilya notaları ve çok ince bir is dokunuşu ile. Damakta asidite güçlü, tanenler güzelce yumuşamış ama hâlâ mevcut, kırmızı ve kara biber tatlarıyla. Orta gövde, uzun bitiş. Son derece tatmin edici, iyi yaşlanmış ve kompleks bir şarap. (92 puan)

2021 Masseria Li Veli Primitivo – İtalya, Puglia, Primitivo di Manduria (5/3/2025)
Burunda orta yoğunlukta kahve, çikolata, vişne, tütsülenmiş et ve kuru incir notaları. Damakta güçlü asidite, yoğun ama kadifemsi tanenler. Kahve, çikolata ve vişne tatları. Dolgun gövdeli, dengeli, kompleks ve uzun bitişli bir şarap. Burunda orta yoğunlukta ama damakta zengin. İçmesi son derece keyifli, kusursuz. (91 puan)

Daha fazla tadım notu için:
Cellar Tracker Profili – Özgür: Link
Cellar Tracker Profili – Gülfiye: Link

En İyiler Listeleri: 2025 Şubat

Şubat 2025 bizim için hızlı ve yoğun bir ay oldu 🙂 Arkadaşlarla birkaç tadım yaptık ve evde de harika şaraplar deneme fırsatı bulduk. Bu ay tadımlarımızda daha fazla yabancı şarap tattık, bu yüzden Ocak listesine göre daha az Türk şarabı var.

*Öne çıkan fotoğraf Eylül 2023’teki Güney Afrika gezimizden. Bu fotoğraf, Johannesburg’un kaosunun ortasındaki keyifli yerlerden birinde gerçekten sevimli bir butik şarap evine sahip olan Gerakaris Family Wines’ta çekildi.

İşte Şubat 2025 favorilerimiz:

Türkiye Şarapları

2013 Kayra Cabernet Franc Versus Dedeçeşme – Türkiye, Trakya (7/2/2025)
Renk hafifçe tuğla kırmızısına dönmüş, belirgin tortu var. Burun son derece yoğun; frenk üzümü, baharat, toprak, siyah meyveler, yaban mersini, kuru erik, menekşe ve yeşil biber aromaları sunuyor. Ağzı sulandıran parfümlü bir karaktere sahip.
Damakta kara biber, çakmaktaşı, menekşe ve frenk üzümü öne çıkıyor. Bitiş uzun, olağanüstü aroma yoğunluğu ve kompleksite ile. Bu olağanüstü bir şarap.
Bugün içmek için en iyi noktasında; yumuşak ve son derece keyifli. Tanenler hâlâ mevcut ama ipeksi, asidite yüksek, alkol damakla iyi dengelenmiş ve fıçı entegrasyonu iyi yapılmış. Gövde orta+.
Aroma profili Carmenere’ye çok yakın bir Cabernet Franc. Damaktaki tat patlaması insanı içmeye devam ettiriyor. (94 puan)

2011 Château Kalpak Twin – Türkiye, Trakya (20/2/2025)
Renk koyu koyu yakut. Yaşlanmış bir şarap olduğu için şişede birkaç tortu var. Burunda güçlü aromatik yoğunluk ve biraz havalandırmadan sonra güzelce açılıyor; yaban mersini, böğürtlen ve frenk üzümü notaları ortaya çıkıyor. Vanilya, tütün ve kahve gibi hoş meşe kaynaklı aromalar da mevcut.
Damakta iyi olgunlaşmış, hâlâ güçlü tanenlerle ve hafif bir sertlikle. Asidite yüksek, gövde dolgun ve bitiş uzun. Damaktaki ek tatlar: karanfil, tarçın, tütsülenmiş et, siyah zeytin ve kuru incir.
Yaşlanmadan beklediğim tersiyer aromaları alamadım ama onun dışında çok tatmin edici bir şarap. Yaşlanmaya devam edecek ama şimdi içmek de kayıp olmaz. (92 puan)

2004 Kavaklıdere Narince Tatlı Sert – Türkiye, Kuzeydoğu Anadolu (9/2/2025)
Renk kehribar. Burunda kahve ve karamel aromaları oldukça belirgin. Damakta çok güzel port tarzı karamel ve hoş tawny aromaları var. Alkol oldukça yüksek, çok yakıyor ama içim deneyimi farklı bir tarzda oldukça keyifli. Çikolata, kahve ve karamel baskın aromalar. Beyaz çikolata ve ballı kekle mükemmel eşleşti.
Dengeli, yüksek aromatik yoğunluk, uzun bitiş, kompleks. Muhteşem hafifletilmiş, alkol seviyesine göre hiç ağır hissettirmiyor, içmesi çok keyifli. (92 puan)

2019 V’Asbos Grenache Expression Edition 1 – Türkiye (19/2/2025)
Burunda aromatik yoğunluk mükemmel, ince tütsülenmiş et notaları ve nane, kekik, mentol gibi ek baharatlarla. Damakta tanenler iyi yumuşamış ve asidite-alkol dengesi iyi kurulmuş. Damaktaki aromatik yapı dikkat çekici; baharatlar ve meyveden gelen bir tatlılık ile. Dengeli, güçlü aromatik yoğunluk ve orta+ bitiş. Kompleks bir şarap. İçtiğim en başarılı ve kompleks Grenache şaraplarından biri.
(92 puan)

Yurtdışı Şarapları

2013 Matuško Royal Selection Barrique Dingač – Hırvatistan, Dalmaçya, Pelješac (14/2/2025)
Renk koyu yakut. Hem burunda hem damakta güçlü aromatik yoğunluk. Belirgin aromalar: bebek bisküvisi, kahve, meyan kökü, karamel, tuğla, koyu kiraz, vanilya, tütün ve kuru incir. Damakta belirgin bir meyve tatlılığı var, özellikle kuru incirden. Tanenler sıkı, hafif köşeli ama daha fazla yaşlanmayla yumuşayıp dengelenebilir. Fıçı entegrasyonu iyi yapılmış.
Dengeli, dolgun gövdeli ve kompleks bir şarap, uzun bitişle. En az 10 yıl daha yaşlanabilir ama şimdi içmek de oldukça keyifli. (95 puan)

1988 Moselhaupt Gondorfer Fuchshöhle Optima Beerenauslese – Almanya, Mosel Saar Ruwer (17/2/2025)
Renk kahverengi ama açık tonlu. Burun oldukça çiçeksi ve yüksek yoğunlukta: salatalık, ıhlamur, bal, kahve, hanımeli ve ayva notaları. Damakta önemli ölçüde yumuşamış ve tatlılık oldukça azalmış, kör tadımda kuru derdim. Alkol neredeyse hissedilmiyor. Tatlar canlı kalmış, damakta güzel bir yoğunlukla. Burundaki aromalar tatta da mevcut. Gövde orta, düşük alkol nedeniyle biraz zayıf kalıyor.
Dengeli, son derece yoğun, orta+ bitiş, kompleks bir şarap. Biraz daha yüksek alkolle daha da iyi olurdu ama aroma zenginliği olağanüstü. İyi yaşlanmış. (93 puan)

2019 Villa Mottura Primitivo di Manduria Stilio – İtalya, Puglia, Primitivo di Manduria (9/2/2025)
Renk mor, oldukça yoğun. Burunda yoğunluk muhteşem; kara biber ve karamel aromaları ile. Damakta karamel, bebek bisküvisi, vişneli tart, siyah zeytin, espresso ve latte. Damakta oldukça kompleks. Bitiş uzun.
Uzun bitiş, kompleks, yüksek aroma yoğunluğu ve dengeli. Fiyatına göre kaliteli bir şarap. (93 puan)

2014 Errazuriz Don Maximiano Founder’s Reserve – Şili, Aconcagua Vadisi (9/2/2025)
Renk oldukça koyu. Burunda frenk üzümü, yeşil biber, közlenmiş kırmızı biber, nane, okaliptüs, kahve ve bitter çikolata yüksek aromatik yoğunlukla oldukça belirgin. Siyah meyveler çok baskın. Burunda çok kompleks ve damakta da iyi gelişmiş. Kara biber, frenk üzümü. Belirgin bir Carmenere dokunuşu da mevcut. Tanenler yumuşadığı için bugün içmesi çok güzel. Aromatik yapı çok güzel. Tek eksik orta+ bitiş. Dengeli, içmesi keyifli ve kompleks bir şarap. (92 puan)

2023 La Spinetta (Rivetti) Vermentino Casanova della Spinetta Toscana IGT – İtalya, Toskana, Toscana IGT (25/2/2025)
Renk altın sarısı. Burunda yoğunluk oldukça güçlü. Belirgin aromalar kavun, armut, şeftali, hanımeli ve yasemin. Damakta mineralite oldukça belirgin. Yüksek asidite, damakta da güçlü aromatik yoğunluk. Mineralite, çiçeksilik ve meyvemsilik uyum içinde. Orta+ gövde, uzun bitiş. Son derece keyifli ve kolay içimli. Dengeli. (92 puan)

Daha fazla tadım notu için:
Cellar Tracker Profili – Özgür: Link
Cellar Tracker Profili – Gülfiye: Link

En İyiler Listeleri: 2025 Ocak

2024 yılında şarap tadımlarına ara verdikten sonra, 2025’te güçlü bir dönüş yapmaya karar verdik ve kendimize bazı hedefler koyduk. İlki, denediğimiz tüm şaraplar için Cellar Tracker uygulamasını kullanarak detaylı tadım notları yazmaktı. İkincisi ise her ay favori şaraplarımızı paylaşmaktı.

İlk hedefimizi ilk ay içinde tamamen gerçekleştirmenin gururuyla, ay sonu favoriler listemizi de gururla hazırladık 🙂

Beğendiğimiz yerli şarapları ön plana çıkarmak için, 90+ puan verdiğimiz şarapları yerli ve ithal olmak üzere iki kategoriye ayırmaya karar verdik. İşte Ocak 2025 favorilerimiz:

Türkiye Şarapları

2009 Vinkara Kalecik Karası Mahzen – Türkiye, Orta-Kuzey Anadolu, Ankara (29/1/2025)
2009-2012-2014-2018-2020 vintage’larını kapsayan bir dikey tadım kapsamında tadıldı.
Hafif tortu var. Renk oldukça soluk yakut kırmızısı, hafif tuğla tonuyla. Burunda çok katmanlı; biber, domates, hafif tütsülenmiş et ve derin karanfil notaları. Belirgin. Damakta aroma yoğunluğu yüksek, asidite hâlâ güçlü ve alkol hissediliyor ama dengeli. Orta gövde, uzun bitiş. Burundaki aromalar damakta da mevcut; karamel, biber, domates, tütsülenmiş et ve okaliptüs. Olgun kırmızı meyveler; kızılcık, ahududu. Domates salçası. Topraksı. Aroma zenginliği olağanüstü.
Bugün keyifle içilmesi gereken, güzelce yaşlanmış bir şarap. Kalecik Karası’nın doğru koşullarda nasıl olgunlaşabileceğinin harika bir örneği. Bugün için. (94 puan)

Bu şarap, Kalecik Karası üzümünün iyi yaşlanamayacağı önyargısına bir cevap niteliğindeydi.


2019 Suvla Karasakız İyi ki – Türkiye, Trakya, Gelibolu (27/1/2025)
Renk koyu altın, kabarcıklar çok güzel ve istikrarlı. Burunda maya notaları baskın, bisküvi notalarıyla; ağır veya rahatsız edici değil, güzel bir aroma. Damakta kabarcıklar oldukça yüksek; yüksek yoğunlukta ayva, şeftali, ıhlamur, ananas ve hafif greyfurt acılığı.
Yağlı bir dokuya sahip ve oldukça orta-dolgun gövdeli. Bitiş uzun. Asidite yüksek ve alkol fark ediliyor ama rahatsız edici değil. Mineral karakteri de var, hafif tuzlu. Şarap dengeli ve kompleks. (93 puan)

Dolgun gövdeli geleneksel köpüklü şarap, Türk çeşidi Karasakız için harika

2023 Chamlıja Riesling KARTALKAYA – Türkiye, Trakya (3/1/2025)
Türkiye’de sağlam Riesling örnekleri olmasa da bu, az sayıdaki iyi örneklerden biri. Şimdiye kadarki en iyi vintage. Türkiye’den en iyi Riesling örneklerinden biri. Nasıl gelişeceğini görmek çok merak ediyoruz.
Şarap açık altın renginde. Gözyaşları yavaş. Şişede tortu yok. Burunda limon, şeftali, mineral ve petrol. Damakta petrol, mineral, limon, misket limonu, portakal ve portakal çiçeği. Gövde orta/dolgun. Şarap ipeksi bir dokuya sahip. Bitiş uzun. Asidite yüksek. (92 puan)

Türkiye’deki en iyi Riesling örneklerinden biri

2016 Hanchalar Öküzgözü – Syrah – Türkiye, Batı Anadolu, Denizli (15/1/2025)
Hanchalar, ağırlıklı olarak 5 yıldızlı oteller için sofra şarapları üreten Erdel Şarapçılık’ın alt markası. Ancak bu alt marka kendi yolunu çizmiş. Bu şarap gerçekten kompleks bir yapıya sahip, iyi yaşlanmış ve damakta çok zengin. Daha fazla yaşlanma potansiyeli yok ama bugün içmek için mükemmel.
Şarap yakut-tuğla renginde. Gözyaşları yavaş. Şişede hafif tortu var. Burunda kara biber, böğürtlen, kuru üzüm, çakmaktaşı, toz, orman tabanı, vanilya, kahve ve etsi. Damakta kara biber, etsi, böğürtlen, orman tabanı, espresso ve siyah kiraz. Gövde orta. Şarap saten bir dokuya sahip. Bitiş orta. Asidite yüksek. Tanenler orta ve yumuşamış ama dengeli. (91 puan)

İyi yaşlanmış, dolgun gövdeli, fiyat performans şarabı, Denizli

2022 Kuzubağ Sultaniye Hür – Türkiye, Batı Anadolu, Denizli (19/1/2025)
Kuzubağ, bölgede en yaygın yetiştirilen çekirdeksiz üzüm olan Sultaniye’den, geç hasat kapsamında asma üzerinde kurutma tekniğini kullanarak ilk kez yarı tatlı şarap üretimini denedi.
Renk soluk limon. Tortu yok. Orta gözyaşları. Burunda petrol, karanfil, ayva (pişmiş), armut notaları ve hafif meşelenmiş beyaz şarap-vanilya ile tatlı odunsu bir aroma ve armut var. Hem burunda hem damakta meşeden gelen fındık var. Damak oldukça zarif, hafif bir tatlı şarap ekşiliği ile. Yüksek asidite. Yağlı bir akış. Orta gövde, orta-uzun bitiş. Damaktaki tat yoğunluğu biraz düşük hissettiriyor ama yaşlanmayla önemli ölçüde gelişme potansiyeline sahip. Damak dengeli ve tatlılık bunaltıcı değil. Yaşla nasıl gelişeceğine dair büyük merak uyandırıyor. Harika şarap! (91 puan)

Sultaniye’nin farklı bir tarz yarı tatlı denemesi

2013 Vinkara Kalecik Karası Yaşasın – Türkiye, Orta-Kuzey Anadolu, Ankara (29/1/2025)
2013-2015-2017-2019-2021 vintage’larını kapsayan bir dikey tadım kapsamında tadıldı.
Renk orta limon. Köpük narin ama istikrarlı. Burunda ekmek ve ayva gibi olgun sarı meyve notaları var. Damakta kabarcıklar oldukça yüksek, tuzluluk şeklinde belirgin bir mineralite ile. Yüksek kalıntı şeker içerdiği iddia edilmesine rağmen damakta hiç hissedilmiyor. Damakta baskın aroma ayva. Alkol dengeli ve rahatsız edici değil, ancak bitişte kalıcı. Bitişte hafif bir acılık da var, greyfurt şeklinde. Genel olarak yüksek kompleksite ve orta bitişle dengeli. Açıldıkça karamel ve tawny benzeri yanık şeker aromaları ortaya çıkıyor, hem burunda hem damakta mevcut. (90 puan)

Bir başka Türk üzümü Kalecik Karası, geleneksel tarz köpüklü şarap için iyi kullanılmış

2022 Mesashuna Rkatsiteli Qvevri – Türkiye, İç Anadolu (14/1/2025)
Türkiye’de turuncu şarap ve amfora teknikleri son yıllarda popülerlik kazanmaya başlamış olsa da iyi örnekler bulmak hâlâ zor olabiliyor. Mesashuna bunu başarmış, oldukça kompleks ve içilebilir bir şarap ortaya koymuş. Güzel bir meze tabağıyla kesinlikle harika eşleşir.
Şarap turuncu renginde. Gözyaşları hızlı. Şişede yoğun tortu var. Burunda greyfurt, portakal, papaya, toz, portakal çiçeği ve bal. Damakta greyfurt, portakal, kuru üzüm, kayısı, toz, sedir, lavanta, şeri ve tortulu. Şarap parlak bir dokuya sahip. Bitiş uzun. Asidite yüksek. Beyaz şarap olmasına rağmen hem amforadan hem de tortu temasından gelen tanenleri hissedebilirsiniz. (90 puan)

Menşe bölgesinden en iyi Qvevri örneklerinden biri, dolgun gövdeli doğal şarap

Yurtdışı Şarapları

2021 Castillo de Molina Carménère Tributo Gran Reserva – Şili, Rapel Vadisi, Colchagua Vadisi (20/1/2025)
Carmenere çeşidini seviyorsanız bu şarap tam size göre. Hem damakta hem burunda yüksek aroma yoğunluğu sunuyor, oldukça iyi bir bitişle. Temiz, dengeli ve son derece lezzetli.
Şarap mürekkep renginde. Gözyaşları yavaş. Şişede tortu yok. Burunda böğürtlen, yaban mersini, orman tabanı, hafif tost, kara biber ve biber. Damakta böğürtlen, yaban mersini, erik, hindistancevizi, kara biber, etsi, çakmaktaşı ve biber. Gövde orta/dolgun. Şarap saten bir dokuya sahip. Bitiş uzun. Asidite orta. (91 puan)

Şili’den getirdiğimiz, Carmenere sevenler için iyi bir seçim

Daha fazla tadım notu için:
Cellar Tracker Profili – Özgür: Link
Cellar Tracker Profili – Gülfiye: Link

Dubrovnik Şarap Barları & Hırvatistan Şarapları

Minik kızımıza merhaba demeden önce; bir süreliğine son baş başa gezimizi yapmak için Dubrovnik’i seçtik. Lokasyon tercihimizi yaparken, Hırvatistan’da bu kadar çok şarap tadacağımızı ve eve dönerken neredeyse bir valiz şarap alacağımızı hiç hayal etmemiştik 🙂 Hırvatistan şarapları hakkında o kadar fikrimiz yoktu ki, son günlere kadar açıp araştırmak aklımıza bile gelmemişti.

Şehir merkezinde, otelimizin çok yakınında bulunan bir şarap barında akşam soluklanırken denediğimiz şarapların beklenmedik çeşitliliği ve güzelliği sonrasında, 4 günlük gezimiz adeta bir şarap yolculuğuna dönmüş oldu. Hırvatların kendilerine ait üzümlerine bu kadar sahip çıkması çok hoşumuza gitti ve yeni bir şarap teruarını bilgi haznemize eklemiş olduk.

Hırvatistan Şarap Bölgeleri
Kaynak: https://vineyards.com/wine-map/croatia

Dubrovnik; gerek şarap barı çeşitliliğiyle, gerek şarap müzesiyle, gerekse şaraphanelerin bulunduğu bölgelerin yakınlığıyla (1-2 saat), alternatif şarap rotası denemek isteyenler için oldukça uygun bir nokta. Avrupa’daki en iyi korunmuş eski çağ bölgelerinden biri olan bu şehirde tarihi gezi yaparken, şaraba doymak mümkün.

Uğrama fırsatı bulduğumuz barlar ve çok beğendiğimiz kafe-restoranlarla (Google Maps’e eklemek için tıklayınız) ile ilgili aldığımız notlar:

D’Vino Wine Bar

Otelimizin dibinde, ilk gece soluklanmak için uğradığımız bu şarap barı, Hırvat şaraplarına dair bütün bakış açılarımızı değiştiren yer oldu. Menülerinde oldukça kaliteli kadeh şarapların servis edildiği bu mekanda, 36 tane farklı Hırvat şarabını kadeh olarak tadabilmek mümkün! Bunlara ek olarak, düzenli olarak her hafta değişen şarap kadeh seçenekleri de sunuyorlar. Bizim gibi şanslıysanız yıllanmış bir Hırvat şarabını kadeh olarak tadabilirsiniz. 2008 rekolteli bir şarabı kadeh olarak tatmak oldukça keyifliydi.

Kadeh şarap servislerine ek olarak, mekanda akşam 9’a kadar şarap tadımı menüleri de bulunuyor. 7 farklı line-up ile çeşitli bir şarap tadım menüsü sunan mekan, Dubrovnik’i yeniden ziyaret edecek olursak listemizin ilk sırasında bulunuyor.

Dubrovnik Wine Museum

Fazlası ile turistik bir şehir olan Dubrovnik’te bulunan şarap müzesine karşı önyargılı yaklaştık. Turistik kaygılarla açılmış olabilceğini düşündüğümüz bu müze, bizi oldukça yanılttı. Müze Hırvatistan şarap tarihi, üzüm türleri ve şarap bölgelerine dair oldukça detaylı bilgiler sunuyor. Aynı zamanda müze gezisini tamamladıktan sonra 10 ile 100 EUR arasında çeşitlilik gösteren 7 farklı tadım menüsü ile birlikte tadım yapabilme olanağı da sağlıyor. Böylece teorik bilgi pratik bilgi ile pekişiyor 🙂 Müzenin bir diğer özelliği de Hırvatistan-Karadağ gibi ülkelerde son zamanlarda meşhur olan deniz altında yıllandırılan şarap örneklerini tadabilmeniz. Normal satışta fiyatı 340 EUR olan deniz altı amfora örneğinin de bulunduğu tadımlara erişim olması mükemmel bir hizmet. Müzenin çıkışında bulunan şarap satış kısmında ise bazı üretilerin kendisinden bile daha ucuza şaraplarını satın almak mümkün.

M’arden Dubrovnik

Neredeyse tamamen taştan oluşan bir şehirde 3 gün geçirdikten sonra, yeşillikler içerisinde tasarlanmış bir yerde oturabilmek bile mükemmel bir his 🙂 M’arden şarap barının kalitesi, hem mekanı hem de alternatif şarap menüsü ile öne çıkıyor. Diğer şarap barlarından oldukça farklı üzüm ve şarap türlerinin bulunduğu bu barda, Hırvatistan şaraplarına hakimiyeti arttırmak adına gelmek oldukça mantıklı. Özellikle butik üreticilerin kısıtlı sayıda ürettiği şarapları menüsüne alması ile bizi etkileyen bir nokta oldu.

Tercihimizi turuncu şarap tadımından yana kullandığımız bu mekandan oldukça mutlu ayrıldık.

Barka Tapas & Wine Bar

Menüsü diğer şarap barlarına göre daha kısıtlı olsa da, özellikle yiyecekleri için tercih edilebilecek bir mekan. Sahibi de oldukça hoş sohbet 🙂 Şaraplar hakkında detaylı sohbetler edebilmek mümkün. Kadeh olarak sunulan seçenekler: Toplamda 6 adet beyaz, 2 adet kırmızı, 1 adet rose, 1 adet de köpüklü şarap.

Bakus Wine Bar

Gittiğimiz en turistik şarap barıydı. Kesinlikle çok güzel dizayn edilmiş, sırf dizaynından ötürü bile uğranıp bir kadeh şarap içilebilir.

Kadeh olarak ilk denediğimiz şarap bozuktu. Sömelye, bu şarap böyle diyip bize içirmeye çalışsa da şansımıza sahibi oradaydı da paramız çöpe gitmedi 🙂

Tadım menüleri yok, kadeh seçenekleri de biraz kısıtlı. Ama ambiansı için bir kadeh şaraplık uğranabilir.

Wine Bar Skar

Şehre 15 dakikalık bir mesafede bulunan şaraphanelerinde butik üretim yapan bir üreticinin şarap barı. Dolayısı ile menüsünde sadece kendi şarapları var. Şaraphanelerinde ürettikleri tüm şarapları tadıp ve üretim süreçleri hakkında sohbet edebilme fırsatı bulduğumuz için bizi mutlu eden bir şarap barı oldu. Şaraplarıyla ilgili çok büyük bir beklentiye girmeden giderseniz mutlu ayrılacağınız bir mekan olacaktır:)

Tadım menüsündeki 3 şaraba ek olarak 2 adet de yine kendi üretimleri olan likör ikramında bulunmaları da oldukça inceydi.

Genel Yorumlar-Notlar

Hırvatistan şaraplarına dair genel gözlemlerimiz ve farklı bilgiler:

  • Ülke şarapçılığının uluslararası arenada çok duyulmamış olmasının en büyük sebebi yerel üzümlerin Hırvatça isimleri olduğunu dile getiriyorlar. Bu ilk başta biraz saçma gelse de, bazı üzümlerin telaffuzu gerçekten o kadar zor ki, birkaç kere içmenize rağmen insan alışamayabiliyor.
  • Ülkedeki en meşhur kırmızı şarap üzümü: Plavac Mali. Zinfandel’in atası olan Crljenak Kaštelanski üzümü ile Dobričić‘in çaprazlanması sonucunda oluşmuş. Ülkede en çok üretilen ve işlenen üzüm, yıllanmaya oldukça müsait ve çok lezzetli şaraplar yapılıyor. Bizim de bu gezideki favori üzümümüz oldu. Farklı apelasyonların bulunduğu bölgelere ismi Dingač ve Postup olarak geçse de, etikette bu isimleri gördüğünüzde, Plavac Mali aldığınızı bilebilirsiniz.
  • Güzel yapılmış Dingac’lar gerçekten muazzam. Yıllanmış bir Dingac’ın en büyük özelliği tütün aroması. Tanenleri 10-15 yıllık yaşlanmaya rağmen yapısını koruyor.
  • Plavac Mali sonrası, ülkede en meşhur olan 3 beyaz üzüm türü Grk, Posip ve Malvasia. Posip’ten genelde daha yumuşak içimli şaraplar yapılıyorken, Grk‘tan ise gövdeli beyazlar üretiliyor. Malvasia ise aromatik şarap sevenleri mutlu edecek bir üzüm.
  • Beyaz üzüm seçeneği oldukça bol, kırmızılarda Plavac Mali haricinde bir çeşit görmek çok mümkün değil.
  • Genel olarak restoranlarda çok çeşitli beyaz ve kırmızı şarap seçeneği bulunuyor. Bu bile aslında ülkenin şarap ülkesi olduğunu gösteren ayrıntılardan biri. Oldukça şık bir restoranın menüsünde Türk şaraplarından bile örnek gördük ki, bizi bu gezimizde en çok mutlu eden anlardan biriydi.

Favori Şaraplar

İçtiğimiz en favori 5 şarabımız şunlar oldu:

  1. Matusko, Dingac Royal Selection Barrique, Plavac Mali, 2013, Kırmızı Hırvatistan, Dingac: Burunda karamel, bisküvi, bebek bisküvisi, nugger dondurma. Olgunlaşmış siyah meyveler ve yoğun vişne. Damakta bütün aromalar burundaki yoğunluğunu koruyor. İçimi yumuşak ve yıllanma ile gelen aromalar damağı zenginleştiriyor. Özellikle bebek bisküvisi yiyor gibi bir hissiyat veriyor. Kokladıkça bile ağız sulandıran bir aroma yoğunluğu var. Mükemmel. 8/10
  2. Radovanovic, Heritage, Grk, Posip, 2019, Beyaz, Hırvatistan, Dalmatian Coast: Renk altın sarısı, burunda ıhlamur, bal, ıhlamur balı, olgun sarı meyveler. Aroma yoğunluğu etkileyici. Damakta hafif tuzluluk var, çok iyi olgunlaşmış. Gövdesi yüksek, bitişi uzun. Fıçı aromaları derinden isli ve tütsülü tatlar şeklinde kendini hissettiriyor. Dengeli bir kupaj. 7.75/10
  3. Edivo Navis, Mysterium From the Sea, Plavac Mali, 2016 Kırmızı Hırvatistan Dingac: Hırvatların meşhur deniz altında yıllanmış şarabı. Rengi deniz altında yıllanmamışa nazaran daha koyu. Burunda daha koyu meyveler. Fıçı karanfille hisediliyor ama baskın değil. Damakta yumuşak içimli, deniz altında yıllanmamışa göre çok daha hafiflemiş ve aromaları ön plana çıkmış. Denizin etkisi gerçekten hissediliyor. Baharatlılık yoğun, tanenler daha yoğun ama daha az köşeli. 7.5/10
  4. Ilocki Podrumi Principovac Traminac Izborna Berba Traminac (Gewurtzraminer), 2022, Beyaz-Tatlı, Hırvatistan, Continental Region: Burunda bal, ayva, güzel sarı olgun ve tatlı meyveler. Damakta çok hafif tatlılık var ama aromalardan gibi hissettiriyor. Aroma yoğunluğu güzel ve bitişi uzun. Tatlı şaraplarda derinden gelen hafif sirkemsi sert aroma mevcut ama kesinlikle rahatsız etmiyor. İçimi oldukça keyifli. 7.45/10
  5. Vinoteka Gracin-Kiridzija Kontra Babic, Plavac Mali 2012 Kırmızı Hırvatistan Dalmatian Coast: Burunda yıllanmadan gelen hafif salçamsı bir koku. Damakta tütün, kuru meyveler. Damakta tütün o kadar yoğun ki adeta tütün çiğniyormuş gibi bir his yaratıyor. Asidite çok yüksek, tanenler yüksek ama yumuşak, bitiş uzun. Yoğunluğu oldukça güzel. 7.45/10

Bonus: Barba & Gianni

Genelde şarap harici çok bir öneri yazmasak da, bu iki özel yeri yazmadan geçemedik. İki gün arka arkaya uğradığımız bu iki restoran/kafe, Dubrovnik’te mutlaka uğranması gereken yerlerden.

Barba, deniz ürünü sevenler için adeta bir cennet. Daha ağırlıklı kızartma-fast food konseptinde yemekler yapan restoranın deniz ürünlü hamburgerleri ve kalamar kızartması mükemmel. Karışık deniz tabağını pas geçmemekte fayda var.

Gianni ise süper bir tatlıcı/dondurmacı. Yediklerimiz o kadar iyiydi ki, fotoğraf bile çekmeden hüpletmişiz 🙂 Özellikle Black Forest isimli çikolatalı tatlısına bayıldık. Şarap tadımından acıkan bünyelerinizi bu mekanlarda şımartabilirsiniz:)

Bir Şehir Festivali: Vinitaly and the City 2023 (Verona, İtalya)

Nisan ayını şarap gezisi olmadan pas geçmemizin şerefine, geçen sene Nisan ayında katıldığımız Vinitaly and the City Şarap Festivali ile ilgili tecrübelerimizi derlemek istedik. Yazıyı hazırlarken de yeniden gitmiş kadar olduk 🙂

Verona’daki birçok tarihi bina, festival için özel olarak hazırlanmıştı.

Bilmeyenler için Vinitaly, İtalya’nın en popüler şarap fuarı organizatörlerinden birisi. İtalya’da kurulan ve daha sonra uluslararası bir hale gelen bu kuruluş İtalya’nın yanısıra ek olarak Amerika‘da da her sene şarap fuarı düzenliyor.

İtalya’da her sene iki farklı konseptte yapılan bu fuar, diğer uluslararası fuarların aksine, sadece İtalyan Şarapları üzerine yoğunlaşıyor.

İlk konsept, klasik fuar mantığında. Giriş için alınan 120 EUR’luk bilet ile fuar alanına giriş yaparak, içerideki farklı standlarda farklı üreticilerden örnek şarapları sınırsız sayıda tadabiliyorsunuz.

İkinci konsept ise, klasik fuar mantığının biraz daha dışında. Verona kentinin merkezi içerisinde adeta açık hava şarap festivali tadında geçiyor. Meydanlar ve tarihi binalar bu kapsamda birçok etkinliğe ev sahipliği yapmak üzere hazırlanıyor. Şehre varır varmaz festival havasını hissediyorsunuz. Sizi Vinatly etkinliğine götürmek üzere birçok görsel bulunuyor.

Verona’da tüm yollar Vintaly’e çıkıyor 🙂

Festival kapsamında açılan standlarda, bilet içerisinde bulunan tadım kuponları ile sınırlı sayıda tadım yapabiliyorsunuz. 16,50 EUR’luk bir bilet ile toplam 4 farklı şarap tadım kuponu, 1 adet de şarap harici yapılan aktivitelerden birine katılım kuponu satın almış oluyorsunuz. Bunlara ek olarak, farklı saatlerde bazen sadece İtalyanca, bazen ise hem İtalyanca hem de İngilizce olarak da düzenlenen Wine Talk‘lara 2 adet tadım kuponu vererek katılabiliyorsunuz. Bu Wine Talk’larda, standlarda bulunmayan şaraplar bulunuyor ve genellikle 4-5 arası şarap servis ediliyor. Önden kayıt alınmadığı için ve bulunan yerler kısıtlı olduğu için, bir önceki oturum biter bitmez boş bulduğunuz yere oturmanız gerekiyor. Yoksa sona kalan dona kalıyor 🙂

Wine Talks’ta Sisi Bratella farklı üreticilerin şaraplarını anlatıyor.

Vinitaly and the City, bir yandan şehrin turistik bir şeklide tadını çıkarıp bir yandan da arkadaşlarla birlikte sohbet ederek İtalyan Şaraplarını tatmak için tasarlanmış. Biz bu etkinliği konsept olarak çok sevsek de, şaraba daha teknik yaklaşan ve sistematik tadım yaparak damağını geliştirmek isteyen bünyelere çok uygun değil 🙂 Bu nedenle, çok büyük bir tatmin yaşayamadık. Yine de bu şekilde etkinlikler keşke bizim ülkemizde de olsa diye iç geçirmeden de edemedik. Tarihi sokaklarda ülkemizin dört bir yanından gelen şarapları festival havasında tatmak pek keyifli olurdu.

Etkinliklerin geç saatlere kadar devam etmesi ile şehrin hem gece hem de gündüz keyfini çıkarmak mümkün.

Eğer ki bir hafta sonu İtalya kaçamağı yapmak istiyorsanız, bu kaçamak planınızda İtalya’nın en romantik şehirlerinden biri olarak nam salmış Verona’yı dahil ederek festival atmosferinde birçok İtalyan şarabını tatmak keyifli bir alternatif olabilir. Eğer ki içebildiğim kadar İtalyan şarabı içeyim, damağımı bu konuda sınırsız geliştireyim, İtalyan şarap bölgelerini iyice hatim edeyim gibi bir niyetiniz varsa, Vinitaly‘nin klasik fuarına katılmanız çok daha mantıklı olabilir.

Favori Şaraplar

Bu etkinliğe gittiğimizde, henüz Grapeful Travelers yoktu 🙂 ve şu andaki kadar sistematik tadım notları almıyorduk. Yine de kısmi notlar alarak içtiğimiz şarapları puanlıyor ve kaydediyorduk. Bu notlara dayanarak, favori listemizi detaylı tadım notları olmadan sadece puanlar üzerinden oluşturduk.

İçtiğimiz en favori 5 şarabımız şunlar oldu:

  1. Colosi, Salina Bianco, Catarratto Bianco, Inzolia, 2022, Beyaz, İtalya, Sicilia: Burunda oldukça aromatik bir profili var. Çiçekler ve meyve aromaları bir arada. Damakta aroma profili aynı yoğunluğu koruyamıyor fakat zarif bir yapısı var. Çok başarılı bulduk. 7.45
  2. Baglio Del Cristo di Campobello, Lusira, Syrah, 2020, Kırmızı, İtalya, Sicilia: Klasikleşmiş Syrah profiline göre çok daha farklı, daha kolay içimli, mineralitesi ön planda olan bir örnek olarak bizi etkiledi. 7.25
  3. Elettra, Primitivo, Negroamaro, 2021, Kırmızı, İtalya, Puglia: Burunda ve damakta dolgun, Primitivo üzümünün aromatik profilini yansıtan başarılı bir örnek. 7.25
  4. La Colombera, Il Montino, Timorasso, 2021, Beyaz, İtalya, Piemonte: Burunda aroma yoğunluğu biraz düşük kalsa da damakta oldukça yoğun. Asiditesi yüksek güzel bir beyaz. Gövdesi yüksek. 7.25
  5. Monte Zovo, Ca’Linverno Rosso, Rondinella, Cabernet Sauvignon, Corvina, 2018, Kırmızı, İtalya, Veneto: Damakta dengeli ve lezzetli bir şarap. Burun ve damaktaki aroma profili oldukça keyifli. 7.25